लद्दाखका जलवायु अभियन्ता सोनम वाङ्चुकले आफूलाई घरमै नजरबन्द गरिएको आरोप लगाएका छन् । इन्स्टाग्राममा भिडियो सार्वजनिक गर्दै उनले आफ्नो घरवरिपरि दर्जनौँ हतियारधारी सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको बताएका हुन् । सरकारले आफूलाई घरमै बस्न सल्लाह दिएको उनको भनाइ छ ।

गत वर्ष लेहमा भएको हिंसात्मक घटनामा ज्यान गुमाएकाहरूका विषयमा न्यायिक अनुसन्धान आयोगको प्रतिवेदन सार्वजनिक गर्न भइरहेको ढिलाइप्रति उनले असन्तुष्टि जनाएका छन् । कडा जाडोको समयमा हतारमा परिषद् निर्वाचन सम्पन्न गरिएको भन्दै उनले प्रश्न उठाएका छन् ।

लद्दाखभरि विरोध प्रदर्शन भइरहेको दाबी गर्दै वाङ्चुकले आफ्ना एक्स, इन्स्टाग्राम र युट्युब खातामा समेत पहुँच गम्भीर रूपमा प्रतिबन्धित गरिएको आरोप लगाएका छन् ।

सोनम वाङ्चुक र उनको अभियान
सोनम वाङ्चुक भारतको लद्दाखका इन्जिनियर, शिक्षाविद्, आविष्कारक तथा जलवायु अभियन्ता हुन् । सन् १९६६ मा जन्मिएका उनले लद्दाखको शिक्षा सुधार र वातावरण संरक्षणमा लामो समयदेखि काम गर्दै आएका छन् ।

सन् १९८८ मा उनले विद्यार्थी शैक्षिक तथा सांस्कृतिक आन्दोलन (सेकमोल) स्थापना गरेका थिए । हिमाली क्षेत्रमा पानीको अभाव समाधान गर्न कृत्रिम हिमनदी अर्थात् ‘आइस स्तूपा’ प्रविधि विकास गरेर उनी चर्चित बने । सन् २०१८ मा उनले रमन म्यागसेसे पुरस्कारसमेत प्राप्त गरे ।

पछिल्लो समय उनको अभियान लद्दाखलाई पूर्ण राज्यको मान्यता दिनुपर्ने, संविधानको छैटौँ अनुसूचीमा समेट्नुपर्ने तथा स्थानीय भूमि, संस्कृति र प्राकृतिक स्रोतको संरक्षण गर्नुपर्ने मागमा केन्द्रित छ । यसका लागि उनले पटक–पटक भोक हडताल र शान्तिपूर्ण आन्दोलन गरेका छन् ।